Nấm âm đạo (candidiasis) là tình trạng nhiễm trùng do sự phát triển quá mức của nấm Candida, thường gặp nhất là Candida albicans. Dưới đây là hướng dẫn chi tiết về nguyên nhân, triệu chứng, chẩn đoán, điều trị và cách phòng ngừa:
1. Nguyên nhân
- Sử dụng kháng sinh: Giết vi khuẩn có lợi duy trì cân bằng âm đạo.
- Thay đổi nội tiết tố: Khi mang thai, hành kinh, hoặc dùng thuốc tránh thai.
- Đái tháo đường mất kiểm soát: Đường huyết cao tạo môi trường thuận lợi cho nấm phát triển.
- Quần áo bó sát: Chất liệu tổng hợp giữ ẩm, làm tăng nhiệt độ vùng kín.
- Rửa vệ sinh mạnh mẽ: Sử dụng sản phẩm có mùi thơm gây kích ứng.
- Mối quan hệ tình dục: Có thể lây lan nhưng không phải bệnh lây truyền qua đường tình dục (STI).
2. Triệu chứng
- Ngứa, rát bỏng ở âm đạo và âm hộ.
- Đau khi tiểu tiện hoặc quan hệ.
- Sưng tấy, đỏ da xung quanh vùng kín.
- Dịch tiết trắng, đặc như bã sữa, không mùi hoặc mùi nhẹ.
3. Chẩn đoán
- Khám phụ khoa: Bác sĩ quan sát niêm mạc âm đạo và lấy mẫu dịch.
- Xét nghiệm: Xác định loại nấm (Candida albicans, Candida glabrata…) qua nhuộm axit fuchsine hoặc PCR.
- Phân biệt với: Viêm âm đạo do vi khuẩn (BV) hoặc trùng roi (trichomoniasis).
4. Điều trị
- Thuốc đặt/vệ sinh: Clotrimazol, Miconazol (dạng kem, viên đặt).
- Thuốc uống: Fluconazole (liều đơn) cho trường hợp nặng hoặc tái phát.
- Probiotics: Hỗ trợ phục hồi vi sinh vật có lợi (ví dụ: Lactobacillus).
- Tự nhiên: Ăn sữa chua chứa men sống, tránh thụt rửa bằng nước ấm.
- Chống chỉ định: Phụ nữ mang thai cần hỏi ý kiến bác sĩ trước khi dùng thuốc.
5. Phòng ngừa
- Vệ sinh cá nhân:
- Rửa vùng kín hàng ngày bằng nước sạch, tránh xà phòng có mùi.
- Lau từ trước ra sau để tránh lây nhiễm từ hậu môn.
- Quần áo: Mặc đồ lót cotton, thoáng khí; tránh mặc quần jeans bó sát.
- Hạn chế: Không thụt rửa âm đạo, hạn chế dùng kháng sinh không cần thiết.
- Kiểm soát đường huyết: Nếu mắc đái tháo đường.
- Thay băng vệ sinh/tampon thường xuyên: Tối đa 4–8 tiếng/lần.
6. Khi nào cần gặp bác sĩ?
- Triệu chứng kéo dài hơn 1 tuần dù đã tự điều trị.
- Nhiễm trùng tái phát nhiều lần/năm.
- Mang thai hoặc nghi ngờ biến chứng (hiếm gặp).
- Dịch tiết có mùi hôi, màu bất thường (có thể kèm viêm khác).
Lưu ý
- Tránh gãi mạnh gây tổn thương niêm mạc.
- Vệ sinh chén bát ăn uống riêng biệt nếu đang dùng thuốc đặt.
- Bạn tình không cần điều trị trừ khi có triệu chứng (ít phổ biến).
Nấm âm đạo虽然 phổ biến nhưng dễ tái phát. Kết hợp điều trị đúng và thói quen sinh hoạt lành mạnh giúp giảm nguy cơ!
0 Nhận xét